Người học Phật quan trọng ở chỗ bản thân phải tu hành, trên thực tế là coi trọng việc tu trí tuệ. Có lúc chúng ta luôn...

Người học Phật quan trọng ở chỗ bản thân phải tu hành, trên thực tế là coi trọng việc tu trí tuệ. Có lúc chúng ta luôn cảm thấy bản thân đang hành thiện, dường như đang làm rất nhiều việc tốt, nhưng chúng ta lại không thật sự chú trọng đến những ác nghiệp mà thân, khẩu, ý của mình tạo ra. Vì vậy, rất nhiều người làm việc tốt cả đời, nhưng cả đời vẫn ở trong hữu lậu, bởi vì thân thể họ tạo ra ác nghiệp — sát, đạo, dâm; miệng tạo nghiệp — vọng ngữ, lưỡng thiệt, ác khẩu, ỷ ngữ; về ý niệm thì tạo ra tham, sân, si. Vấn đề là có lúc chúng ta không biết mình đang làm một số việc không tốt. Ví dụ, bạn xúi giục, gây chia rẽ khiến người khác nảy sinh thù hận; giống như hiện nay có rất nhiều cô gái, chỉ một cái nháy mắt cũng có thể đang tạo nghiệp. Vì vậy, trong Phật pháp giảng rằng phải coi trọng sự thanh tịnh của ba nghiệp thân, khẩu, ý.
Về ngôn ngữ, Đài Trưởng thường nói: “Một lời có thể làm hưng thịnh một đất nước, một lời có thể khiến một đất nước suy vong”, tức là một câu nói có thể khiến một quốc gia trở nên vô cùng hưng thịnh, một câu nói cũng có thể khiến một quốc gia diệt vong. Đọc lịch sử chúng ta sẽ biết câu nói này. Ý thức của chúng ta quyết định khẩu nghiệp của mình. Người hiện nay đôi khi chỉ có một chút không vui, trong lòng liền cứ mãi ghi nhớ không quên; chỉ có một chút chuyện khiến mình không thoải mái là lập tức phạm nghiệp sân, tâm hận sẽ khởi lên, từ đó sẽ phát sinh rất nhiều vấn đề về tâm lý và hành vi. Có những điều rất nhỏ mà chúng ta khó giải quyết, khó nhận ra; một câu nói, một khái niệm có thể khiến bản thân bạn rơi vào những suy nghĩ vô cùng đau khổ. Ví dụ, một người ghét một người khác, thật ra điều đó rất bình thường, nhưng bởi vì bạn khởi lên tâm chán ghét, nên nó sẽ chuyển thành tâm sân hận của bạn.
Vì vậy, cho dù người khác phạm sai lầm lớn đến đâu, người học Phật chúng ta cũng nên tha thứ cho họ. Mặc dù trong lòng sẽ có cảm giác chán ghét và sân hận, nhưng một khi bạn đã học Phật thì bạn nên thật sự thực hành lòng từ bi. Có lúc, cũng giống như cha mẹ, khi nhìn thấy con mình làm sai, cha mẹ cũng sẽ có chút tức giận, cũng sẽ nghiêm khắc trách mắng con, nhưng cha mẹ vừa trách mắng vừa rơi nước mắt. Điều này cũng giống như Bồ Tát đối với chúng sinh chúng ta. Bởi vì tâm sân, tâm hận của đứa trẻ cũng giống như chúng sinh nơi nhân gian, hoàn toàn không nhìn rõ thiện ác, hoàn toàn không thể hiểu được. Người có tâm sân nặng, sau này khi ra đi sẽ đến cõi A-tu-la. Mặc dù những người ở cõi A-tu-la đều từng tu hành ở nhân gian, nhưng bởi vì tâm hận của họ không diệt, quan niệm thiện ác của họ lại phân biệt quá nặng, nên họ không thể chứng quả.
Tham, sân, si là ba độc. Tham luyến cũng là một loại độc. Có lúc chúng ta tham luyến một số hoàn cảnh hạnh phúc nơi nhân gian, tham luyến một số thứ mà bản thân không thể buông bỏ; cảnh giới của chúng ta sẽ theo cảnh giới của xã hội mà chuyển đổi, và từ đó không còn lòng từ bi. Rất nhiều người phạm giới luật là bởi vì không chịu nổi sự ảnh hưởng của toàn bộ hoàn cảnh xung quanh, khiến họ rơi vào cảnh giới tham, sân, si, mạn, nghi của nhân gian. Vì vậy, họ không thể minh tâm kiến tánh, không thể đại triệt đại ngộ, cũng không thể đạt đến cứu cánh viên mãn.
Mọi người học Phật, bất kể Đại Thừa hay Tiểu Thừa, trước hết phải cố gắng tu tốt Thập Thiện Nghiệp của mình, chuyển ác nghiệp của thân, khẩu, ý thành thiện nghiệp. Đây mới gọi là tu hành. Những lời nói ra, những việc làm ra, những điều suy nghĩ trong đầu, nhất định phải giống như Đức Phật, giống như Bồ Tát. Tuyệt đối không được tìm lý do cho bản thân, không được tạo ra những sai lầm trong tư tưởng của mình — tranh đấu với người khác, thích khoe công, thích lập công; bản thân có phiền não, nhìn người khác không thuận mắt, liền khiến người khác phải chịu tổn hại theo, bản thân mình cũng đang tạo nghiệp.
Chúng ta thấy trên thế giới có rất nhiều người, dường như họ đã gieo thiện nhân, vậy tại sao kết quả lại là ác quả? Nguyên nhân rất đơn giản, bởi vì thiện nhân họ đã gieo xuống, nhưng họ không có trí tuệ! Trong lúc gieo thiện nhân, họ đồng thời lại đang gieo ác nhân! Ác quả phát triển nhanh, còn thiện nhân được gieo xuống chậm! Khi ác quả xuất hiện, nó có thể che lấp toàn bộ thiện niệm, thiện nhân và thiện quả của họ. Mỗi người chúng ta đã tạo ra rất nhiều ác nghiệp mà bản thân vẫn không biết. Vì vậy, điều quan trọng nhất trong việc tu hành học Phật chính là tu trí tuệ.
Rất nhiều người có rất nhiều phương pháp, pháp môn khác nhau; chỉ chú trọng một phương diện thì không được. Học Phật, học Pháp phải chú trọng đến toàn bộ thân, khẩu, ý của mình. Không thể chỉ tu thân, cũng không thể chỉ tu khẩu nghiệp, cũng không thể chỉ tu ý niệm; phải đồng thời tu cả thân, khẩu, ý, phải tăng cường một loại năng lượng và sức chịu đựng trong nội tâm của mình.
Nếu bạn không tu tâm, thì sẽ xảy ra sự làm tổn hại lẫn nhau: dùng ý niệm của mình làm tổn hại đến khẩu nghiệp, dùng khẩu nghiệp của mình lại làm tổn hại đến ý nghiệp, dùng ý nghiệp của mình lại làm tổn hại đến hành vi. Đây chính là sự làm tổn hại lẫn nhau.
Ví dụ đơn giản, ý niệm của bạn không tốt thì hành vi của bạn sẽ khiến bạn làm ra những động tác như đánh người hoặc những hành động không tốt. Bởi vì bạn thường xuyên làm ra những hành động không tốt, nên toàn bộ ý niệm của bạn sẽ trở nên ô uế, vô sỉ, hạ lưu. Ý niệm không tốt của bạn sẽ ảnh hưởng đến miệng; miệng của bạn thường xuyên chửi mắng người khác thì ý niệm của bạn cũng sẽ bị ảnh hưởng.
Vì vậy, học Phật chính là học trí tuệ. Một người không có trí tuệ thì có thể học được gì? Muốn thay đổi vận mệnh thì nhất định phải thật sự tu hành. Phải ít nói, suy nghĩ nhiều; ít lời, ít nói, tức là nhiếp thâu sáu căn, quản tốt mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý của mình; thật thà tu tâm, thật thà học Phật, không được làm những việc tà môn ngoại đạo.
Học Phật chính là một quá trình ngay ngắn, quy củ, giữ cho niệm thanh tịnh nối tiếp nhau, tức là những ý niệm sạch sẽ liên tục nối tiếp trong tâm trí bạn. Bạn không nhìn những thứ không nên nhìn, không nghe những thứ không nên nghe, không nói những điều không nên nói; những việc không nên quản thì bạn không quản. Làm như vậy, bạn sẽ dần dần trở nên thanh tịnh.
Rất nhiều người cả ngày vừa niệm kinh, vừa chửi người; vừa niệm kinh, vừa nói người khác không tốt. Những người suốt ngày nói chuyện nhà này dài, nhà kia ngắn, thì họ còn có thể niệm kinh tốt được không? Họ còn có thể tu thành Bồ Tát được không?
Ít nói, ít lời, nói ít nghe nhiều. Tại sao một người có một cái miệng nhưng có hai cái tai? Chính là để các con nghe nhiều, nói ít.
Ý niệm rất quan trọng. Đức Phật Thích Ca Mâu Ni trong rất nhiều kinh văn đã giảng về tịnh nghiệp, tức là nghiệp thanh tịnh, bao gồm tâm của bạn, ý niệm của bạn, khẩu và thân của bạn. Xét về ý nghĩa chân chính, chính là khiến chúng ta chỉ làm những việc có lợi ích cho chúng sinh, chỉ chuyên tâm niệm kinh, chỉ giữ cho đầu óc thanh tịnh mà tu hành, để một đời thành Phật.
Rất nhiều người đều biết mỗi một vị Đại Bồ Tát đều có nguyện lực. Vì vậy, người học Phật nhất định phải phát đại nguyện độ chúng, bản thân phải thật thà tu hành, phải nhiếp thâu sáu căn, quản tốt bản thân mình, bởi vì không ai có thể quản được miệng và tâm của các con.
Sau khi quản tốt tâm mình, những gì phát ra đều là thiện niệm, thiện hành, thiện nghiệp, thì bạn có thể trở thành một người hành Bồ Tát hạnh thanh tịnh nơi nhân gian.
Bạch Thoại Phật Pháp — 17/03/2011 (170311)
​
​
​
​
​
​
​

学佛人重在自己要修行，实际上是重在要修智慧。有时候我们总觉得自己在行善，好像在做很多好事，但是我们都没有很注重自己身口意所造的恶业。所以很多人做一辈子好事，但是一辈子都是在有漏当中，因为他们身体造的恶业——杀盗淫，嘴巴造的业——妄语、两舌、恶口、绮语，意念上造的是贪瞋痴。问题是我们有时候不知道自己在做一些不好的事情，比方说你挑拨别人引起仇恨了，像现在很多女孩子眨个眼睛就是在造业当中。所以佛法界讲要重视身口意三业的清净。
语言上，台长经常说，“一言可以兴邦，一言可以丧邦”，就是说一句话可能让一个国家变得非常兴旺，一句话可能让一个国家灭亡，读历史我们就知道这句话。我们的意识决定了我们的口业，现在的人偶尔有一点不开心，心里就会一直念念不忘，有一点事情不舒服马上就犯了瞋业，恨心就会起来，心理行为就会很多。有时候细微的我们难以解决，难以觉察，一句话、一个概念让你自己陷入非常难过的沉思当中。比如一个人讨厌一个人，其实是很正常，但是因为你起了厌恶的心，那就转换成你的瞋恨心。
所以不管有多大的错误，我们学佛人应该原谅他，虽然心里会有厌恶和瞋恨的感觉，但是你既然学佛了，你就应该实事求是地慈悲。有时候，就像父母亲一样，看见自己的孩子做错事情，也会有一些愤怒，也会对孩子有一些严厉的责怪，但是父母亲一边责怪一边流眼泪，这就像菩萨对我们众生一样。因为孩子的这种瞋心、恨心，就犹如人间的众生一样，对善恶根本看不清，根本不能够明白。瞋心重的人以后走了就会到阿修罗道，虽然阿修罗道的人都是在人间有修，但是因为他们的恨心不灭，他们的善恶观念就会分得很重，所以他们就无法证果。
贪瞋痴是三毒，贪恋也是一个毒，有时候我们贪恋人间的一些幸福的环境，贪恋自己放不下的一些东西，境界就会随着社会的境界而转换而没有慈悲心。很多人犯了戒律，就是因为禁不起整个环境对他的影响，让他进入了人间的贪瞋痴慢疑的境界当中，所以他就不能明心见性，不能大彻大悟，他就不可能达到究竟圆满。
大家学佛，不管大乘、小乘，首先好好地把自己十善业修好，把身口意恶业转成善业，这才叫修行。讲出来的话、做出来的事情、动出来的脑筋，一定要跟佛一样，跟菩萨一样，绝对不能找自己的理由，不能制造自己思想上的错误——跟别人争斗，好大喜功；自己有烦恼，一看不惯别人，就让别人跟着受害，自己也在造业。
我们看到世界上很多人，好像他们种了善因，为什么结果却是恶果呢？原因很简单，因为他们善因是种下了，但是他们没有智慧啊！他们在种善因的同时又在种恶因啊！恶果长得快，善因种得慢啊。恶果一出来，可以把他的善念、善因和善果全部遮住。我们每一个人做了很多的恶业还不知道，所以学佛最重要的修行在于修智慧。
很多人有很多其他的方法、法门，注重一个方面是不行的，学佛、学法要注重自己所有的身口意，不能光修身，也不能光修自己的口业，也不能光修自己的意念，要身口意一起修，要增加自己内心的一种能量和承受力。你如果没有修心，就会相互谋害：用你的意念会伤害到你的口业，用你的口业又会伤害到你的意业，用你的意业又来伤害到你的行为。这就是相互谋害。举个简单例子，你的意念不好，你的行为就会做出打人或者不好的动作；因为你经常做出不好的动作，你整个的意念就变成肮脏、无耻、下流。你的意念不好影响到你的嘴巴；你的嘴巴经常骂人，你的意念就会受到影响。
所以学佛是学智慧。一个人没有智慧，能学到什么？想改变命运就一定要真正地修行。要少言多思，少言寡语，就是都摄六根，管住自己的眼耳鼻舌身意，老实修心，老实学佛，不要搞什么歪门邪道。学佛就是一个规规矩矩的净念相继，就是干净的念头一直在相继着，你脑子里都是干净的念头。你不去看那些不该看的东西，不去听不该听的东西，不去说不该说的东西，不该管的你就不管，这样你就会慢慢地干净。很多人整天地一边念念经，一边骂骂人；一边念念经，一边说说别人不好。这种人，整天张家短李家长的，他还能念好经吗？他还能修成菩萨吗？少言寡语，少说多听。为什么一个人有一个嘴巴两个耳朵，就是叫你们多听少讲。念头很重要，释迦牟尼佛在很多经文当中宣讲净业，就是干净的业，包括你的心，包括你的意念，包括你的口和身，真正的意义上来讲就是让我们只能做有益于众生的事情，只能好好地念经，只能好好地脑子干净地修为，一生成佛。
很多人都知道，每一个大菩萨都有愿力，所以学佛的人必须大愿度众，必须自身老实修行，要都摄六根，把自己管住，因为没有人可以管住你们的嘴巴和心的。把自己的心管住之后，出来的全部都是善念、善行、善业，那你就能够在人间成为一个干净的菩萨行的人。
白话佛法170311