VIỆC KHỔ NHẤT TRÊN THẾ GIAN

Lư Đài Trưởng kể chuyện

Khai thị Pháp hội Singapore ngày 24/04/2016

Đức Phật vào hai ngàn năm trăm năm trước sống tại nước Xá Vệ, thường xuyên khai thị cho các đệ tử. Đức Phật cũng rất khả ái, rất bình dị và gần gũi. Có một ngày, bốn vị đệ tử của Ngài thảo luận dưới gốc cây, Đức Phật đi qua nghe thấy họ đang nói chuyện, một đệ tử liền nói: "Cái gì là việc khổ nhất trên thế gian này?".

Vị tỳ kheo thứ nhất cảm thán nói: "Haizz, trong thiên hạ không có gì khổ hơn dâm dục."

Vị tỳ kheo thứ hai nói: "Sân Ngại (Sân hận và lo âu) mới là việc khổ nhất trong thiên hạ."

Sân Ngại là gì? Chính là tâm sân hận và tâm quái ngại (lo âu, vướng bận).

Vị tỳ kheo thứ ba lại cho rằng: "Trong thiên hạ khổ nhất không gì bằng cảm giác đói khát."

Vị tỳ kheo cuối cùng bày tỏ: "Trong thiên hạ khổ nhất là sự khủng bố (sợ hãi tột độ)."

Bốn vị tỳ kheo tranh luận qua lại về chủ đề này, Đức Phật nhân duyên này liền bước ra chào hỏi họ. Đức Phật vừa xuất hiện, bốn người họ lập tức đứng dậy: "Kính chào Đức Phật! Những điều chúng con vừa thảo luận, Ngài nhận thấy như thế nào ạ?"

Đức Phật nói: "Những gì các Quý vị nhận định, đều không phải là nguyên nhân rốt ráo của cái khổ. Việc khổ nhất trong thiên hạ đến từ sắc thân (thân xác), tất cả tai họa như đói khát, lạnh nóng, sân ngại, khủng bố và sắc dục, đều là vì sự tồn tại của sắc thân chúng ta, cho nên sắc thân là căn bản của mọi khổ não, cũng là nguồn gốc của tai họa. Chúng sinh sống lay lắt tạm bợ trong tam giới, ức hiếp lẫn nhau, trong tâm cũng bị nỗi lo sợ phiền não trói buộc mà luân hồi không dứt. Vì vậy, muốn thoát khỏi nỗi đau khổ của thế gian, nên tìm cầu cảnh giới tịch diệt, thu nhiếp thân tâm, cuối cùng đạt đến một niệm cũng không sinh khởi, thì có thể chứng đắc cảnh giới Niết Bàn an lạc chân chính."

Bởi vì có cái thân này mới khổ, mọi người nói có đúng không? Miệng khô, có phải là thân thể cảm thấy khô không? Đức Phật nói rồi, phát sốt, có phải là thân thể không? Hận người khác, vướng bận con cái, lo lắng, có phải là do có cái thân này không? Khủng bố, sợ hãi, có phải là cái thân này không? Sợ người ta đánh bạn, sợ người ta mắng bạn, nghĩ rằng họ có hại tôi không đây? Sắc dục, có phải là thân thể không? Nhìn thấy nam sắc, nữ sắc khởi tâm dâm, có phải là cái thân thể này của bạn không? Cho nên, sự tồn tại của sắc thân là căn bản của mọi khổ não, cũng chính là nguồn gốc của tai họa.

Chúng sinh sống lay lắt tạm bợ trong tam giới. "Sống lay lắt" nghĩa là gì? Chính là sống rất đau khổ, "cẩu diên tàn suyễn" (thoi thóp hơi tàn), chính là một người thở không ra hơi. Ức hiếp lẫn nhau, con người đã rất khổ rồi, còn muốn bạn hại tôi, tôi hại bạn. Trong tâm cũng bị nỗi lo sợ phiền não trói buộc mà luân hồi không dứt. Cái lo của phiền não chính là ưu sầu, sau đó là sợ hãi, lại cộng thêm bị phiền não trói chặt. Rất nhiều người nói tôi không muốn phiền, người ta khuyên bạn buông bỏ đi, bạn buông không được; người ta khuyên bạn đừng phiền não, bạn không làm được, chính là không buông xuống được. Ai trói buộc bạn vậy? Là sắc thân của chính bạn, cho nên luân hồi không dứt. Hôm nay rất nhiều phụ nữ nói khi sinh con rất đau, tôi sẽ không sinh nữa, đúng không? Ai trói buộc bạn? Tại sao bản thân lại muốn sinh nữa, qua vài năm lại sinh, lại đau, "tôi sẽ không bao giờ sinh nữa", lại qua hai năm nữa, không phải không sinh, mà còn sinh ra một cặp sinh đôi.

Đức Phật nói, muốn thoát khỏi nỗi đau khổ của thế gian, nên tìm cầu cảnh giới tịch diệt. Tịch là gì? Yên tĩnh, phải để bản thân yên tĩnh lại, cái tâm phải diệt trừ toàn bộ tham dục đối với tất cả vật chất. Tôi hôm nay không tham nhà cửa, không tham xe cộ, tôi cái gì cũng không tham, yên tĩnh diệt đi toàn bộ những ý niệm này, cảnh giới tịch diệt gọi là cảnh giới vắng lặng. Thu nhiếp thân tâm, chính là thu cái tâm của mình về. Vốn dĩ tôi muốn cái này, tôi muốn cái kia, cảm thấy bản thân mình rất giỏi giang ngoài xã hội, hãy thu cái tâm về, tôi không cần nữa, anh có thể làm gì tôi nào? Tôi cái này cũng không cần, cái kia cũng không cần.

Người ta nói: "Bạn đi theo tôi, tôi cho bạn cái này được không?". Nhìn xem rất nhiều kẻ lừa đảo, lừa người ta đi mất, hắn đều nói với bạn trước là bạn có thể trúng thưởng, bạn có thể thế nào đó, sau đó bạn liền hoảng hốt trong lòng, nghĩ rằng có thể trúng thưởng lớn rồi. Bạn hãy thu cái tâm này về, tôi không cần, trúng thưởng lớn tôi cũng không cần, anh có mang đến trước cửa nhà tôi, nói thật sự cho tôi, tôi cũng không lấy, bởi vì không phải của tôi, tôi không lấy. Thu nhiếp thân thể không làm những việc tham dục, trong lòng không nảy sinh lòng tham, cuối cùng bạn sẽ đạt đến nhất niệm bất sinh (một niệm cũng không sinh khởi).

"Nhất niệm" (một ý niệm) mà Đức Phật giảng là gì? Chính là ý niệm xấu, tạp niệm, tham niệm, không cần nữa, tôi không có ý niệm. Người ta nhìn thấy bạn nói: "Này, tôi dạy bạn làm thế nào nhé." Tôi không có dục vọng, sao cũng được, tôi không cần, không có ý niệm nữa. Một niệm không sinh liền có thể chứng đắc niềm vui chân chính. Niềm vui chân chính là gì? Là đến từ trong tâm. Sư Phụ hỏi các bạn, niềm vui trên thân xác là gì? Niềm vui trên thân xác đó là tạm thời. Ví dụ, mua một bộ quần áo mặc vào, thật đẹp, vui vẻ vô cùng, mặc được hai ngày, treo vào trong tủ, có thể mãi mãi sẽ không mặc nữa, cái này là niềm vui trên thân xác. Nhưng mà, niềm vui chân chính là gì? Chính là Niết Bàn. Niết Bàn là gì? Là một sự khai ngộ của trí tuệ, nghĩa là, sau khi tôi hiểu ra đạo lý, tôi hoàn toàn triệt để buông xả rồi, cái này gọi là Cứu cánh Niết Bàn, chính là tôi sự việc gì cũng đã đi đến đáy rồi, tôi không nghĩ nữa, tôi thành công rồi. Cho nên Đức Phật giảng Cứu cánh Niết Bàn, chính là nói triệt để buông xả, triệt để hiểu rõ rồi. Mong rằng những người học Phật các bạn phải biết thế giới này là vô thường, không có một sự việc nào là vĩnh cửu, cho nên phải triệt để buông xả, triệt để hiểu rõ, các bạn mới có thể đạt đến cảnh giới Cứu cánh Niết Bàn.

Đức Phật vào hai ngàn năm trăm năm trước đã giảng một bài kệ: "Nhiệt vô quá dâm, độc vô quá nộ, khổ vô quá thân, lạc vô quá diệt." Nghĩa là gì? Một người rất nóng, nóng quá mức, chính là dâm, gọi là "nhiệt vô quá dâm" (nóng không gì bằng dâm dục); người này vừa nổi nóng, vừa phát nộ, trong tâm liền có độc, hận quá, tôi phải đi chơi xấu hắn, tôi phải làm cho hắn chết, tôi phải làm cho hắn bị thương, thì gọi là "độc vô quá nộ" (độc không gì bằng giận dữ); "khổ vô quá thân" (khổ không gì bằng có thân xác) là nói, cái khổ của bạn thực ra chẳng phải là vì cái khổ của một cái thân xác sao? Đâu ra mà lắm khổ thế? "Lạc vô quá diệt" (vui không gì bằng tịch diệt), cũng có nghĩa là, niềm vui của bạn ở nhân gian rất nhanh sẽ bị diệt mất, không còn nữa. Sư Phụ hỏi các bạn, những niềm vui lúc nhỏ, lúc đi học của các bạn, bây giờ còn không? Không còn nữa, không có, có gọi là diệt mất rồi không? Vừa nãy còn có lửa, bây giờ tắt (diệt) rồi. Lúc nhỏ vui biết bao, những điều đó một đi không trở lại, diệt mất rồi.

Đức Phật nói, vào rất lâu rất lâu về trước, có một vị tỳ kheo tên là Tinh Tấn Lực, đầy đủ năm loại thần thông. Mỗi khi ông ở dưới cây trong núi tu hành một mình, luôn có chim bồ câu, con quạ, rắn độc, còn có nai, vây quanh bên cạnh ông. Các loài chim thú mỗi ngày ban ngày đi ra ngoài tìm thức ăn, buổi tối thì quay về bên cạnh vị tỳ kheo Tinh Tấn Lực này. Có một buổi tối, bốn con chim thú này thảo luận cái khổ của thế gian cái nào là nặng nhất.

Con quạ nói: "Tôi cho rằng đói khát là khổ nhất. Bởi vì khi đói khát, cơ thể suy nhược, không chỉ mắt nhìn không rõ, mà thần trí cũng không tỉnh táo, thường thường không màng đến nguy hiểm bị lưỡi dao sắc bén của thợ săn giết mổ mà tự chui đầu vào lưới."

Chim bồ câu nói: "Dâm dục là khổ nhất. Bởi vì khi sắc dục hừng hực, nội tâm mất đi lý trí, hành vi cũng chẳng kiêng nể gì, thế là nguy hiểm liền kéo đến, thậm chí ngay cả tính mạng cũng không giữ được."

Rắn độc cho rằng: "Sân Ngại là khổ nhất, khi tâm niệm độc hại người khác vừa khởi lên, không phân biệt thân sơ xa gần, bạn bè, đều sẽ gặp nguy hiểm. Ý niệm độc địa này không chỉ có thể làm hại người khác, cũng sẽ làm hại chính mình."

Con nai bày tỏ: "Khủng bố là khổ nhất. Mỗi khi tôi đi lại trong núi rừng đồng hoang, trong lòng luôn sợ hãi tăng thêm, sợ bị thợ săn hoặc chó sói hổ báo bắt được, chỉ cần nghe thấy một chút tiếng động, tôi sẽ hoảng hốt chạy trốn về phía bờ sông, trốn vào trong hang hốc. Lúc chạy trốn, cho dù là mẹ con thân quyến, tôi cũng chẳng còn tâm trí đâu mà đoái hoài. Cho nên, tôi cho rằng khủng bố là việc khổ nhất."

Tỳ kheo nghe thấy cuộc đối thoại của chim thú, bảo với chúng rằng: "Những gì các ngươi nói đều là cành lá vụn vặt, chưa tìm hiểu đến nguồn gốc của cái khổ. Việc khổ nhất trong thiên hạ không gì bằng cái sắc thân này, chúng ta bởi vì sở hữu nó mà nảy sinh vô lượng ưu sầu và sợ hãi. Cho nên, ta xả bỏ tất cả thế gian, xuất gia tu hành, đoạn trừ tất cả dục vọng, suy nghĩ, không tham đắm hưởng lạc của tứ đại, chính là muốn chém đứt cái nguồn gốc đau khổ này, đạt đến cảnh giới Niết Bàn." Vị tỳ kheo Tinh Tấn Lực này chính là một kiếp sống của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni.

Niết Bàn chính là tâm niệm cùng diệt, tôi không có ý nghĩ này, tâm của tôi liền diệt rồi, không có hình tướng, không có một kiểu dáng nào. Con người khi đang suy nghĩ sự việc, họ không để người ta cảm nhận được cái thứ này của bạn, nhưng người hiện nay khi muốn tham cái gì đó, còn phải làm ra biểu cảm nữa. Người ngày xưa mặt không biểu cảm đang nghĩ: "Tôi muốn đi lấy cái đồ này về". Bạn nhìn mặt họ không ra được. Người bây giờ tham quá, nghĩ rằng "tôi muốn lấy đồ của họ về", còn làm cái biểu cảm, đúng không nào? (Mọi người cười). Thời xưa một người đàn ông nếu khá háo sắc, nhìn thấy nhiều cô gái đi qua, anh ta nhiều nhất là mắt nhìn một cái, trong lòng nghĩ: "Cô gái này thật xinh đẹp". Người bây giờ vừa nhìn thấy phụ nữ đẹp liền đi tới, ái chà... hình dạng đều lộ ra rồi, cho nên gọi là ác hình ác trạng.

Chúng ta không chịu sự trói buộc của sắc thân, đó mới là sự an lạc lớn nhất. Sắc thân trói buộc chúng ta cái gì rồi? Làm chúng ta đau, buồn, ngứa, trên người muỗi đốt, miệng khô, những cái này đều là trói buộc. Bốn vị tỳ kheo này sau khi nghe lời giải thích của Đức Phật, đã khai giải rồi. Lúc này, Đức Phật bảo với bốn vị tỳ kheo: "Vị tỳ kheo ngũ thông lúc đó chính là tiền kiếp của ta, còn bốn con chim thú chính là bốn người các ông. Các ông ở tiền kiếp đã sớm nghe qua nguồn gốc thực sự của cái khổ, vì sao hôm nay vẫn giữ những kiến giải sai lầm thế?". Bốn vị tỳ kheo nghe Đức Phật giảng như vậy, chí tâm sám hối,

Trong quá trình dịch và chia sẻ Pháp , con có gì sai sót. không Đúng Lý Đúng Pháp . Con xin Chư Phật , Chư Bồ Tát , Chư Thần Hộ Pháp , Từ Bi tha thứ cho con .

世界上最苦的事

PUBLISHED ON APRIL 24, 2016

20160424新加坡法会开示

佛陀在两千五百年前居住在舍卫国，经常给弟子开示。佛陀也是很可爱，很平易近人。有一天，他的四位弟子在树底下讨论，佛陀走过去听他们在讲，一个弟子就说：“什么是世界上最苦的事情啊？”第一位比丘感叹地说：“哎，天底下没有比淫欲更苦的了。”第二位比丘说：“瞋罣才是天底下最苦的事情。”瞋罣是什么？就是瞋恨心和罣碍心。第三位比丘却认为：“天底下最苦的莫过于饥渴的感觉。”最后一位比丘表示：“天底下最苦的是恐怖。”四位比丘在这个话题上争来争去，佛陀藉此因缘，就出来跟他们打招呼。佛陀一出现，他们四个人马上站起来：“佛陀好！我们刚刚在讨论的这些，您是怎么认为的？”佛陀说：“你们所认为的，都不是苦的究竟原因。天底下最苦之事来自于色身，所有的饥渴、寒热、瞋罣、恐怖和色欲等灾祸，都是因为我们色身的存在，所以色身是一切苦恼的根本，也是祸害的根源。众生于三界之苟延存活，互相欺凌，心中亦被忧惧烦恼所束缚而轮回不休。所以，想要脱离世间的苦痛，应当寻求寂灭之境，收摄身心，最后达到一念不生，即能证得真正快乐的涅槃境界。”

因为有这个身体才会苦，大家说对不对？嘴巴干，是不是身体感觉干了？佛陀说了，发热度，是不是身体？恨别人、罣碍孩子、担心，是不是有这个身体？恐怖、害怕，是不是这个身体？怕人家打你，怕人家骂你，想着他会不会害我啊，色欲，是不是身体？看见男色、女色起淫心了，是不是你这个身体？所以，色身的存在，是一切苦恼的根本，也就是祸患的根源。众生在三界中苟延存活，苟延是什么意思呢？就是活得很痛苦，苟延残喘，就是一个人喘不过气来。相互欺凌，人已经很苦了，还要你搞我、我搞你的。心中亦被忧惧烦恼束缚而轮回不休，烦恼的忧就是忧愁，然后恐惧，再加上被烦恼绑住了。很多人说我不想烦，人家劝你放下吧，你放不下；人家劝你不要烦恼，你不行啊，就是放不下，谁绑住你的？是你自己的色身，所以轮回不休。今天很多女士说生孩子的时候痛，我再也不生了，对不对？谁绑住你了？为什么自己又想生了，过几年又生了，又痛了，我再也不生了，再过两年，不是不生，还出来一对双胞胎。

佛陀说，想要脱离世间的苦痛，应当寻求寂灭之境。寂是什么？安静，要把自己安静下来，心要把所有对一切物质的贪欲全部灭掉。我今天不贪房子，不贪车子，我什么都不贪，安静地把这些意念全部灭掉，寂灭的境界就叫寂灭之境。收摄身心，就是把自己的心收回来，本来我要这个，我要那个，觉得自己在社会上很了不起，把心收回来，我不要了，你能拿我怎么样？我这个也不要，那个也不要。人家说，你跟着我，我给你这个好吗？看看很多骗子，把人家骗走了，他都是先跟你说你可以中奖，你可以怎么样，然后你就心慌了，想着可以中大奖了，你把这个心收回来，我不要，中大奖我也不要，你就是送到我家门前，说真的给我了，我也不要，因为不该我的，我不要。收摄身体不去做贪欲的事情，心里不去产生贪心，你最后就达到了一念不生。

佛陀讲的“一念”是什么？就是坏的念头、杂念、贪念，不要了，我没有念头。人家看见你说：“哎，我教你怎么样。”我没有欲望，无所谓的，我不要，没有念头了。一念不生即能证得真正的快乐，真正的快乐是什么？是从心里来的。师父问你们，身上的快乐是什么？身上的快乐那是暂时的。比方说，买件衣服一穿，真好看，开心得不得了，穿了两天，往衣柜里一挂，可能永远就不穿了，这个是身体上的快乐。但是，真正的快乐呢？就是涅槃。涅槃是什么？是一种智慧的开悟，就是说，我明白道理之后，我完全彻底地放下了，这就叫究竟涅槃，就是我什么事情已经到底了，我不想了，我成功了。所以佛陀讲的究竟涅槃，就是说彻底放下，彻底明白了。希望你们学佛人要知道这个世界是无常的，没有一件事情是永久的，所以要彻底放下，彻底明白，你们才能达到究竟涅槃的境界。

佛陀在两千五百前讲了一首偈语:“热无过淫，毒无过怒，苦无过身，乐无过灭。”什么意思？一个人很热，热过头了，就是淫，叫“热无过淫”；这个人一发脾气、一发怒，心中就有毒了，恨啊，我要去搞他，我要把他弄死，我要把他弄伤，就叫“毒无过怒”；“苦无过身”是说，你的苦其实不就是因为你一个身体的苦吗？哪来的这么多苦？“乐无过灭”，也就是说，你的快乐在人间很快就灭掉了，没有了。师父问你们，你们小时候、读书时候的那些快乐，现在还有吗？没有了，没有，叫不叫灭掉了？刚刚还有火，现在灭掉了。小时候多快乐，那些一去不复返，灭掉了。

佛陀说，在很久很久以前，有一位名为精进力的比丘，具足五种神通。每当他在山中树下独自修行的时候，总有鸽子、乌鸦、毒蛇，还有鹿，围绕在他的边上。鸟兽们每天白天出去找食物，晚上就回到这位精进力比丘的身边。有一天晚上，这四只鸟兽在讨论世间之苦何者为重。乌鸦说：“我认为饥渴最苦。因为饥渴的时候，身体虚弱，不仅眼睛看不清，而且神智不清，常常不顾被猎人利刃宰割的危险而自投罗网。”鸽子说：“淫欲最苦。因为色欲炽盛时，内心失去理智，行为也毫无顾忌，于是危险就接踵而来，甚至连性命也不保。”毒蛇认为：“瞋罣最苦，当毒害别人的心念一起，不分亲疏远近的好友、朋友，都会遭到危险。这种毒意不仅能够伤害别人，也会伤害自己。”鹿表示：“恐怖最苦。每当我在山林旷野中游走，心中总是恐怖有加，害怕被猎人或者豺狼虎豹捕捉，只要听到一点点的声响，我会惊慌地逃向岸边，躲在坑洞当中。奔逃的时候，即使是母子亲眷，我也无暇相顾。所以，我认为恐怖是最苦的事情。”

比丘听到鸟兽的对话，告诉他们：“你们所说的都是枝微末节，没有探究到苦的根源，天底下最苦之事莫过于这个色身，我们因为拥有它而产生无量的忧愁和畏惧。所以，我舍弃世间一切，出家修行，断除所有的欲望、想念，不贪着四大享乐，就是要斩断这痛苦的根源，达到涅槃的境界。”这位精进力比丘就是释迦牟尼佛的一世。

涅槃就是心念俱灭，我没有这个想法，我的心就灭掉了，没有形相，没有一种样子。人在想事情的时候，他没有给人家感受到你这个东西，但是现在的人想贪什么东西的时候，还要做出表情出来。过去的人面无表情地在想：我要去把这个东西拿过来。你从他脸上看不出来的。现在的人贪啊，想着我要把他的东西拿过来，还有做个表情，对不对啊？（众笑）过去古时候一个男的比较好色的话，看见很多女子过来，他最多眼睛看一看，心里想：这位女子好漂亮。现在的人一看见漂亮女人就走过去，哎哟……形状都出来了，所以叫恶形恶状。我们不受色身的束缚，那才是最大的安乐，色身束缚我们什么了？让我们痛、难过、痒，身上蚊子咬，嘴巴干，这些都是束缚。这四位比丘听了佛陀的解说之后，开解了。这时，佛陀告诉四位比丘：“当时的五通比丘就是我的前生，而四只鸟兽就是你们四个人。你们在前世早已听闻过苦的真正根源，为何今日还保持错误的见解呢？”四位比丘听佛陀这么一讲，至心忏悔，思维此理，当下即证得阿罗汉果。